بازنمایی هویت ملی به‌عنوان امر سیاسـی در مجمـوعه‌های تاریخی تلویزیـون جمهـوری اسلامی ‌ایـران /نوشته : مختار نوری , علی حسن پور و صادق محمدی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

در دهه‌های اخیر و متأثر از چرخش­های فکری به‌وجود آمده، امر سیاسی خصلتی رسانه­ای یافته‌است و رسانه­ها در زیست­جهان سیاست، به مهم­ترین بستر بازنمایی و منازعه معنایی تبدیل شده­اند. بازنمایی و معناسازی­های رسانه­ای، اموری ذاتی و طبیعی نیستند، بلکه برساخته­هایی گفتمانی بوده که بر روابط قدرت دلالت می­کنند. در این مقاله تحت‌تأثیر رویکرد ”مطالعات فرهنگی“ و با بهره­گیری از نظریه‌های ”برساخت‌گرایانۀ بازنمایی“ استوارت هال و ”هژمونی“ گرامشی، نحوة بازنمایی رسانه­ای هویت ملی و ابعاد سیاسی آن در سریال­های تاریخی تلویزیونی مورد بررسی قرار می­گیرد. برای این منظور، به‌صورت تصادفی پنج سریال تلویزیونی در ژانر ” تاریخی“ که در دهه‌های اخیر از شبکه‌های مختلف صدا و سیما پخش شده­اند را مورد بررسی و تحلیل محتوا قرار داده­ایم. نتایج حاصل شده نشان می­دهد که قدرت سیاسی عنصری تعیین­کننده در بازنمایی رسانه­ای به‌شمار می­رود و متأثر از تعیین­کنندگی چنین قدرتی که در گفتمان سیاسی حاکم تجلی‌یافته، بازنمایی هویت ملی و ابعاد سیاسی آن در مجموعه‌های تلویزیونی خصلتی ایدئولوژیک یافته‌است. گفتمان سیاسی حاکم از طریق هژمونی مدنی در رسانه‌ها، فرایندی را در برنامه‌های تلویزیونی ایجاد کرده‌است که منجر به بازنمایی ایدئولوژیک هویت ملی و ابعاد سیاسی آن شده‌است.

کلیدواژه‌ها