تبیین نگرش، راهبردها و راهکارهای رسانه در جهت تحقق تمدن اسلامی در پرتو گام دوم انقلاب اسلامی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکتری الهیات، گرایش فقه و مبانی حقوق اسلامی، گروه الهیات، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه یاسوج (نویسنده مسئول)، یاسوج، ایران

2 استاد کلام و حکمت گروه کلام و حکمت، مؤسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلامی، حوزه علمیه مشهد، مشهد،

چکیده

بیانیة گام دوم انقلاب اسلامی، بیانیهای راهبردی و تمدنی است که توسط مقام معظم رهبری (مدظله العالی)، به عنوان راهبر و هدایتکنندة کلان جامعة اسلامی، صادر و امور کلانی در آن مطرح شده است که بایستی برای اجرایی کردن آن، اندیشمندان این بیانیه را به نگرش، راهبردها و راهکارها تبدیل کنند تا برنامهای عملیاتی به دست آید. تمدن اسلامی، به عنوان مفهومی ارزشمند و عمیق، هدف انقلاب اسلامی قرار گرفته است، لذا هر قدم آن چهل سال طول میکشد و گام دوم آن نیز، بر اساس برنامة چهلساله تدوین شده تا طبق آن بتوان به تمدن جامع اسلامی دست یافت. در این تحقیق، که مبتنی بر روش تحلیلی توصیفی، گردآوری اطلاعات و مقارنة آرا است، ابتدا به کیفیت شکلگیری تمدن اسلامی توجه میشود و پس از آن نگرش، راهبردها و راهکارهای رسانه، جهت تحقق تمدن نوین اسلامی ارائه میشود. از جمله نتایج تحقیق آنکه: 1. نگرش اساسی رسانه ایجاد حس امید در جامعه است. 2. راهبردهای رسانه به طور کلی در سه قسم قابل ارائه است: اقناع نخبگانی، تأثیرگذاری مستقیم و انگیزهسازی و تحریک تمایلات. 3. راهکارهای رسانه نیز در شش مورد خلاصه میشود: تقویت رسانه، تمرکز بر فعال کردن جستوجوگرهای داخلی، تولید کردن رسانههای مرجع، رسانهای کردن افراد مرجع، تمرکز بر تولیدات فاخر و لزوم توجه به صداقت.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Explanation of the attitude, strategies and the media Approach for realization of Islamic civilization during the second phase of the Islamic Revolution

نویسندگان [English]

  • mohammad daneshnahad 1
  • mohammadHASAN VAKILI 2
1 PhD in Theology, Jurisprudence and Fundamentals of Islamic Law, Department of Theology, Faculty of Humanities, Yasouj University (corresponding author), Yasouj, Iran
2 Professor of Dialogue and Wisdom, Department of Dialogue and Wisdom, Institute of Strategic Studies of Islamic Sciences and Education, Mashhad Seminary, Mashhad.
چکیده [English]

The statement of the second step of the Revolution is a strategic and civilizational declaration issued by the Supreme Leader, as the leader and guide of the Islamic community, and major issues are raised in that statement, which must be implemented by the scholars through transforming the topics into practical solutions and strategies. Islamic civilization, as a valuable and profound concept, has been the objective of the Islamic Revolution, therefore, each step of it takes forty years, and the second step is based on a forty-year plan, so that a comprehensive Islamic civilization can be achieved. In this research work, which is based on the descriptive analytical method, in gathering information and comparing opinions, attention is paid first to the quality of the formation about Islamic civilization, and then the viewpoints, strategies and solutions put forward by the media are presented for the realization of the new Islamic civilization. Among the results of the research are: 1. The fundamental objective of the media is to create a sense of hope in the society. 2. Media strategies can generally be presented in three categories:  persuasion of elites, direct influence, and motivating tendencies. 3. The media strategies are also summarized in six cases: strengthening the media, focusing on activating local search engines, producing mainstream media, promoting prominent people, focusing on high quality productions and the need to pay attention to honesty.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Media
  • the Second Step of the Islamic Revolution
  • Supreme Leader
  • New Islamic Civilizatio
قرآن کریم
آشنا، حسام‌الدین و حسین رضی. 1376. " بازنگری نظریه‌های هنجاری رسانه‌ها و ارائه دیدگاهی اسلامی".  دوفصلنامه دین و ارتباطات. شماره 4: 207 ـ 245.
ابراهیمی‌فر، طاهره. 1398. " نقش رسانه در تصویرسازی منفی از مسلمانان و غرب در عرصه ارتباطات سیاسی".  فصلنامة مطالعات سیاسی جهان اسلام. دورة 8 . شماره 29: 26 ـ 49.
ارجینی، حسین  و بی‌بی‌‌راضیه حسینی‌نژاد. 1399. " نفوذ فرهنگی: سازوکارهای اعمال نفوذ فرهنگی نظام سلطه با تاکید بر اندیشه‌های مقام معظم رهبری (مدظله‌ العالی)".  ماهنامة معرفت. سال 29. شماره 270: 33 – 44.
اسماعیلی، محمدمهدی و احسان موحدیان. 1388.  " انتخابات در نظام جمهوری اسلامی و بررسی نقش رسانه ملی در آن".  فصلنامه پژوهش‌های ارتباطی. سال 15. شماره 57: 175ـ192.
افروغ، افسانه. 1399. " تأثیر رژیم مصرف رسانه‌ای بر انسجام خانواده". فصلنامه مطالعات رسانه‌های نوین. سال 4. شماره 13: 29 ـ 40.
جدیدترین نظرسنجی رسانه ملی، 1/6/1399؛https://www.khabaronline.ir/news/1424404.
جعفر بن‌محمد، امام ششم علیه السلام. 1400ق. مصباح الشریعة. بیروت: اعلمى‏.
جهانشاهی، امید. 1399. " مدیریت رسانه در عصر داده و دیجیتالیسم". فصلنامه مدیریت رسانه. سال 8 . شماره 50: 6-8 .
چامسکی، نوام. 1385. کنترل رسانه‌ها. ترجمة ضیا خسروشاهی. تهران: انتشارات درسا.
حرانى، حسن بن على. 1404ق. تحف العقول.‏ قم: جامعه مدرسین حوزه علمیه قم.‏
حمیرى، عبد الله‌بن‌جعفر. 1413ق. قرب الإسناد. قم: مؤسسة آل البیت علیهم السلام.‏
خامنه‌ای، سیدعلی.       بیانات در دیدار جمعی از استادان، نخبگان و پژوهشگران دانشگاه‌ها. 20/3/1397.
بیانات در دیدار رئیس و اعضای مجلس خبرگان رهبری. 14/06/1392.
بیانات در دیدار مسئولان صداوسیما. 7/5/1369.
بیانات در سخنرانی تلویزیونی به مناسبت عید قربان، 10/5/1399.
بیانیه <گام دوم انقلاب> خطاب به ملت ایران، 22/11/1397.
دیدار رئیس و مسئولان قوه قضائیه با رهبر انقلاب، 6/4/1397.
هشدار رهبر معظم انقلاب نسبت به خطرات پیری جمعیت کشور/ تأکید بر ضرورت کار عمیق و علمی و فرهنگ سازی برای اقناع نخبگان. 9/8/1392.
خسروی زارگز، مسلم و سمیه بخشی. 1396. " بازیابی پیکره فرهنگ در اندیشه مقام معظم رهبری (مدظله‌ العالی)". فصلنامه پژوهش‌‌های انقلاب اسلامی. سال ششم. شماره 21: 75-199.
دارابی، علی. 1399. " گام دوم انقلاب اسلامی، تهاجم نرم و سواد رسانه‌ای". دوفصلنامه مطالعات قدرت نرم. سال دهم.  شماره 23: 5 ـ 121.
رازى، قطب الدین. 1384. تحریر القواعد المنطقیة فى شرح الرسالة الشمسیة. قم: انتشارات بیدار.
رنجبر، ابوالفضل. 1398. "سیاست‌های تبلیغی و رسانه‌ای دشمن مبتنی بر بیانیه گام دوم و نقش آن در بحران‌سازی". فصلنامه پدافند غیر عامل و امنیت، سال هشتم. شماره 29: 51 ـ72.
زیدان، جرجی. 1374. تاریخ تمدن اسلام و عرب. ترجمة هادی خاتمی بروجردی. تهران: انتشارات کتابخانه صدر.
سپهری‌، محمد. 1385. تمدن اسلامی در عصر امویان. تهران‌: نورالثقلین‌.
سعیدی روشن، محمدباقر. 1393. "شاخصه‌های تمدن اسلامی بر اساس آموزه‌های قرآن کریم". دوفصلنامه آموزه‌های قرآنی. سال 10. شماره19: 61 ـ 82.
سلیمانی، غلامعلی. 1397. " گام دوم انقلاب؛ عدالت، آزادی و استقلال راهبرد گام دوم انقلاب". ماهنامه پاسدار اسلام. سال سی و نهم. شماره 446: 38 ـ  39 .
شهرزورى، شمس‌الدین. 1383. رسائل الشجرة الالهیة فى علوم الحقایق الربانیة. تهران: مؤسسه حکمت و فلسفه ایران‏.
صالح‌آبادی، ریحانه؛ محسن جان‌پرور و سیروس احمدی. 1397. " کنترل تروریسم سایبری با مدیریت مرزهای فضای سایبر راهبردی". دوفصلنامه مطالعات قدرت نرم. دوره8 . شماره19: 99-126.
صدرالمتألهین، صدرالدین محمد. 1981م. الحکمة المتعالیة فى الاسفار العقلیة الاربعة. بیروت: دار احیاء التراث‏.
طباطبایی، سیدمحمد حسین. 1374. المیزان فی تفسیر القرآن. قم: جامعه مدرسین حوزه علمیه قم.
طبرسى، فضل بن‌حسن. 1372. مجمع البیان فی تفسیر القرآن. تهران: ناصر خسرو.
علی بن ابی طالب، امام اول. 1414 ق. گرداورنده: محمدبن‌حسین شریف الرضی. نهج البلاغة ( للصبحی صالح). قم: انتشارات هجرت‏.
فرجیان، محمدمهدی؛ سیدوحید عقیلی و طاهر روشندل‌اربطانی. " نقش شبکه‌های اجتماعی در انتخابات در ایران و تأثیر آنها بر نقش رسانه‌های سنتی". فصلنامه مطالعات رسانه‌های نوین. سال چهارم. شماره 13: 181 ـ 214.        
فضل‌الله، محمدحسین. 1419ق. من وحى القرآن.، بیروت: دار الملاک‏.
کاظم‌زاده، هادی. 1398. " نقش ولایت فقیه در گام دوم انقلاب". فصلنامه پیام.  سال سی و سوم. شماره 132: 31 ـ 52.
گوهری مقدم، ابوذر و  علیرضا بیگی. 1400. " تجزیه و تحلیل اصول سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در بیانیه گام دوم انقلاب". فصلنامه دانش سیاسی. سال 9. شمارة 32: 291 ـ 320.
مازندرانی، حبیب‌الله. 1399. " ارائه الگویی جهت ارتقای تولیدات سینمایی دفاع مقدس". فصلنامه مطالعات رسانه‌های نوین. سال چهارم. شماره 13: 9 ـ 28.
مجلسى، محمدباقر. 1403. ‏بحار الأنوار. بیروت: دار إحیاء التراث العربی.‏
محمدی، محمد. 1392. " رابطه تمدن و معنویت از نگاه قرآن، ادیان، مذاهب و عرفان". دوفصلنامه هفت آسمان. سال پانزدهم. شماره58: 23-42.
مظاهری سیف، حمیدرضا. 1384. " علم در قرآن". دوماهنامه رواق اندیشه. شماره 50: 55 ـ 74.
مکارم شیرازی، ناصر. 1371. تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
نجارزاده، محمدرضا؛ مهدی صرامی و محمدمهدی فرقانی. 1391. " استعمار اطلاعاتی در فضای مجازی؛ مطالعه موردی <گوگل>". دو فصلنامه مطالعات قدرت نرم. سال 2.  شماره 6: 183ـ 205.
نصربن مزاحم. 1404ق. ‏وقعة صفین‏. قم: مکتبة آیة الله المرعشی النجفی‏.
نوروزی، مجتبی؛ سعیدصفی شلمزاری؛ عباسعلی رهبر. 1397. " شیوه‌ها و بسترهای مشارکت سیاسی در الگوی پیشرفت". دوفصلنامه معرفت سیاسی. سال دهم. شماره 1: 43ـ58.
وکیلی، محمدحسن. 1398. از انقلاب اسلامی تا تمدن اسلامی. مشهد: مؤسسه جوانان آستان قدس رضوی.
روحانی، محسن؛ حمیدرضا حسینی‌دانا؛ بی‌بی‌سادات میراسماعیلی؛ امید جهانشاهی و علی‌اکبر فرهنگی. 1401. " نقش صداوسیما در تقوت اعتماد سیاسی". فصلنامه رسانه. دورة 32 (2): 5 ـ 28.