مطالعه نقش سرمایۀ فرهنگی بر میزان استفاده از فناوریهای ارتباطی و اطلاعات (ICT) (مطالعۀ موردی: شهروندان رشت)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه جامعه شناسی دانشگاه فردوسی مشهد

2 گروه جامعه شناسی دانشگاه مازندران

چکیده

در پژوهش حاضر تأثیر سرمایۀ فرهنگی بر فناوریهای ارتباطی و اطلاعاتی شهروندان و نیز سنجش میزان سرمایۀ فرهنگی و استفاده از فناوریهای ارتباطی و اطلاعاتی شهروندان بررسی شد. روش پژوهش پیمایش و ابزار گردآوری دادهها، پرسشنامه است. شهروندان شهر رشت جامعة آماری این پژوهش بودند که با استفاده از فرمول کوکران 400 نفر از آنها با روش نمونهگیری خوشهای انتخاب شدند. برای آزمون فرضیههای پژوهش از آزمون t، همبستگی پیرسون، تحلیل رگرسیون و تحلیل مسیر استفاده شد. در یافتههای پژوهش مشخص شد که سرمایۀ فرهنگی با میزان استفاده از فناوریهای ارتباطی و اطلاعاتی شهروندان رابطۀ مستقیم و مثبت دارد، یعنی با افزایش یکی، دیگری نیز افزایش مییابد، همچنین تحلیل رگرسیونی تأثیر متغیر سرمایۀ فرهنگی بر فناوریهای ارتباطی و اطلاعاتی معنادار است، یعنی فناوریهای ارتباطی و اطلاعاتی قابلیت پیشبینی با ابعاد سرمایۀ فرهنگی را دارد و سایر نتایج از ابعاد متغیرها نیز بیانگر تأثیر چشمگیر سرمایۀ فرهنگی بر فناوریهای ارتباطی و اطلاعاتی شهروندان است.

کلیدواژه‌ها


 اسفندیاری مقدم، علیرضا (1386)،  “ پر کردن شکاف دیجیتال تأملی بر نقش کتابداران و اطلاع رسانان در هزاره سوم”، فصلنامة  کتابداری و اطلاع رسانی،  شمارة 40.

افشارکهن، جواد و زهرا زمانی (1388)، “ جوانان و شکاف دیجیتالی (با تأکید بر جوانان 15 تا 29 ساله شهر همدان در سال 1388”،  فصلنامة مطالعات فرهنگی و ارتباطات، شمارة 16.

بی‌نام (1386)، “ راهبردهای کاهش شکاف دیجیتال”،  فصلنامة  ره‌آورد نو، شمارة 18.

ترنر، جاناتان اچ. (1394)،  نظریه‌های نوین جامعه شناختی،  ترجمة علی‌اصغر مقدس و مریم سروش، جامعه‌شناسان، تهران.

جلائی‌پور حمیدرضا و جمال محمدی (1394)، نظریه‌های متأخر جامعه‌شناسی، نشر نی، تهران.

رضایی، محمد و فاطمه تشویق (1392)، “ بازخوانی سنجه‌های سرمایة فرهنگی”، فصلنامة  مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران، دورة دوم، شمارة 1. 

روشندل اربطانی، طاهر، حسین کاظمی و فهیمه حاج اسماعیلی (1393)، “ عوامل تعیین‌کنندۀ شکاف دیجیتالی (مطالعۀ موردی: شهروندان شهر رفسنجان)”، فصلنامة مدیریت، دورة ششم، شمارة 4.

زلفعی‌فام، جعفر و هادی آقائی (1393)، “ بررسی تأثیر سرمایۀ ‏فرهنگی بر تعهد ‏اجتماعی شهروندان به مسائل شهری (مطالعۀ‏ موردی تبریز‏)”، فصلنامة بررسی مسائل اجتماعی ایران، دورة 5، شمارة 1.

شعبانی، احمد (1383)، “ شکاف دیجیتال در جامعة جهانی”، فصلنامة  اطلاع شناسی،  شمارة 6.

صالحی امیری، سیدرضا (1386)،  مفاهیم و نظریه‌های فرهنگی، ققنوس، تهران.

قاسمی، یارمحمد و  احسان نامدار جویمی (1393)، “ بررسی رابطة سرمایة فرهنگی و سرمایة  نمادین فرهنگی (مطالعه ی موردی: دانشجویان دانشگاه دولتی ایلام)”، فصلنامة فرهنگ ایلام،  دورة پانزدهم،  شمارة 44 و 45. 

قلی‌زاده، آذر و عباس زمانی (1396)، “ مطالعة کیفی چالش‌های شبکه‌های اجتماعی تلفن همراه در زندگی کاربران”، فصلنامة رسانه، دورة سوم، شمارة 106.

کریبر،گلن و مارتین  رویستون (1390)، فرهنگ‌های دیجیتال؛ درک رسانه‌های جدید، ترجمة  مرضیه وحدانی. نشر ساقی.

کیان، مریم و زهره قلی‌پور(1395)، “آثار تربیتی شبکه‌های اجتماعی تلفن همراه بر هویت ملی و دینی دانشجویان”، فصلنامة رسانه، دورة چهارم، شمارة 103.

گل‌محمدی، احمد (1393)،  جهانی شدن، فرهنگ هویت، نشر نی.

محمودی‌رجا سیدزکریا، علی‌حسن توفیقیان‌فر، ایمان اکبری و سیّدمحمد محمودی (1397)، “بررسی رابطة مصرف رسانه‌های ارتباطی و سرمایة اجتماعی معلمان (مطالعة موردی: معلمان دورة دبیرستان شهر سی‌سخت)”، فصلنامة رسانه، شمارة 110.

منصوریان، یزدان (1391)، “ ترمیم شکاف دیجیتالی با گسترش خدمات آموزشی و فرهنگی در کتابخانه‌های عمومی”، فصلنامة پژوهش‌های کتابداری و اطلاع‌رسانی، سال دوم،  شمارة  1.

نجفی، حبیب الله و سیدحسین شرفی الدین (1394)، “ هستی‌شناسی سبک زندگی در اندیشة پی یر بوردیو”، فصلنامة پرتو خرد، شمارة 9.